Veiligheidsambassadeurs! Waarom effectief?

Na ruim 4 jaar ervaring in het begeleiden van Veiligheidsambassadeurs die worden ingezet om het veiligheidsbewustzijn op de werkvloer te vergroten heb ik goed inzicht in wat voor effecten dit heeft op de organisatie. Het opzetten van Ambassadeurstrajecten bij zowel Heineken Zoeterwoude als Den Bosch maar ook het begeleiding van Veiligheidsambassadeurs bij BASF in de Meern als Heerenveen geeft mij inzicht in wat er gebeurd als een organisatie ervoor kiest om productiemedewerkers in deze rol te zetten en ze actief in te zetten om van onderop aan het Veiligheidsbewustzijn te werken.

Maar wat maakt het inzetten van Veiligheidsambassadeurs nou zo effectief?

1.Benoemd worden tot ‘Veiligheidsambassadeur’ creëert al eigenaarschap!

Zodra je een bepaalde titel of rol toebedeeld krijgt dan wel kiest, verandert er al iets in het gedrag van deze medewerkers. Ze hebben de titel veiligheidsambassadeur en worden ook zo gezien door hun collega’s. Dat zorgt ervoor dat ze een voorbeeldfunctie krijgen en dus ook ineens meer worden aangesproken door collega’s; “Hé jij hebt je veiligheidsbril niet op en jij bent toch Veiligheidsambassadeur?”. Ze worden dus gezien als iemand die voor veiligheid staat en altijd de regels opvolgt. Het effect is dat de veiligheidsambassadeurs zich veel bewuster gaan gedragen en meer nadenken over veiligheid bij hun handelingen; ze nemen eigenaarschap over hun eigen gedrag!

2. Peer-to-peer overdracht van Veiligheidskennis/bewustzijn werkt!

Wij leren middels het train-de-trainer concept de veiligheidsambassadeur hoe hij op een constructieve manier een veiligheidsthema kan bespreken met zijn team/collega’s. Eenmaal voor de groep, bespreekt de veiligheidsambassadeur een bepaald thema, zoals ‘elkaar aanspreken op onveilig gedrag’ of een ‘LMRA’ toepassen. Dat betekent dat er niet wordt verteld hoe het allemaal moet. De ambassadeur stelt open vragen aan zijn of haar collega’s en brengt  een discussie op gang. Als effect zie ik, na het bijwonen van toolboxen gegeven door veiligheidsambassadeurs bij verscheidenen bedrijven zoals Heineken, dat collega’s zich vrij voelen om mee te denken over hoe het nog veiliger kan en vertellen welke knelpunten ze  ervaren om veilig te kunnen werken. Dat betekent dat de medewerkers die dagelijks met bepaalde veiligheidsdilemma’s te maken hebben “aangezet ” worden om na te denken over veiligheid. Ze nemen hierdoor ook sneller actie of kaarten zaken aan als ze niet zeker zijn over de veiligheid op hun afdeling.

3. Het aanstellen en in actie zetten van Veiligheidsambassadeurs activeert ook de leidinggevende!

Zodra de Veiligheidsambassadeur acties oppakken en actief toolboxen geeft aan het eigen team waar de leidinggevende ook deel van is, wordt de leidinggevenden ook gestimuleerd om actief deel te nemen. Knelpunten die (eindelijk) boven water komen moeten worden aangepakt en een leidinggevende speelt daar vaak een grote rol in. Hij moet zorgen dat verbeteringen of maatregelen er ook echt komen en hij moet deze punten op de agenda zetten bij management of de Veiligheidsafdeling. Tijdens toolboxen worden regelmatig vragen gesteld omtrent onduidelijke procedures en richtlijnen. In deze gevallen moet de leidinggevende duidelijkheid verschaffen over hoe de productiemedewerkers moeten handelen in deze lastige situatie. Voorbeelden van dillema’s die door de toolboxen naar boven komen zijn; ‘hoe omgaan met grijze gebieden waar heftrucks wel/niet mogen rijden?’ of ‘hoe moeten we nou precies handelen als het CO2 alarm afgaat?’ of ‘uitkomsten van metingen van gevaarlijke stoffen delen met de medewerkers’. Een leidinggevenden kan dus niet langer de productie op nummer 1 zetten, maar krijgt weel oog voor veiligheid. Hier worden leidinggevenden op aangesproken tijdens de toolboxen en daar zorgen de veiligheidsambassadeurs dus indirect voor.

Marije Oosterheert, Projectleider & trainer